Kategoria: Aktualność

Dnia 02.05.2023 r. Rządowe Centrum Legislacji opublikowało projekt Rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego. Ustawodawca zamierza wprowadzić ważne zmiany dla pracodawców oraz pracowników. Przewidywane jest m.in. uchylenie określonych regulacji ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”. Będzie to skutkować przywróceniem szeregu począwszy od 01.07.2023 r.

W zakresie zmian o charakterze generalnym, nieodebrane pisma podlegające doręczeniu za potwierdzeniem odbioru przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, których termin odbioru określony w zawiadomieniu o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru przypadał w okresie stanu zagrożenia epidemicznego, będą uznawane za niedoręczone jedynie przed upływem 14 dni od dnia zniesienia stanu zagrożenia epidemicznego – oznacza to przywrócenie fikcji w zakresie doręczeń oświadczeń woli (art.98 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2).

Z uwagi na zniesienie stanu zagrożenia epidemicznego prawodawcy zostaną zobligowani do niezwłocznego podjęcia zawieszonych obowiązków m.in. okresowych badań lekarskich dla pracowników, a także – w zakresie transportu drogowego – badań psychologicznych kierowców wykonujących przewóz drogowy czy szkoleń okresowych badań lekarskich kierowców wykonujących przewóz drogowy. Na wykonanie wskazanych obowiązków ustawodawca przewidział termin nie dłuższy niż 180 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego. (art.12a ustawy).

Nadto wszelkie dokumenty, które poświadczały posiadanie przez pracownika określonych umiejętności lub kwalifikacji wymaganych przepisami BHP, a których ważność upłynęła po dniu 7 marca 2020 r. będą ważne jedynie przez 60 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego (art.31 m¹ ustawy). Planowane zmiany obejmą również regulacje dot. szkoleń BHP – szkolenia okresowe w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy lub bezpieczeństwa i higieny służby, które nie odbyły się z uwagi na obowiązywanie stanu zagrożenia epidemicznego pracodawca zostanie zobligowany przeprowadzić w ciągu 60 dni od dnia odwołania wskazanego stanu (art.12e ustawy).

Wraz z odwołaniem stanu zagrożenia epidemicznego zostanie również zniesiona możliwość zmiany rozkładu czasy pracy pracowników oraz świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych celem zapewnienia ciągłości funkcjonowania przedsiębiorstwa (art.15x ustawy).

Zniesienie stanu zagrożenia epidemicznego będzie miało z pewnością wpływ na uprawienie pracodawcy do udzielenia niewykorzystanego przez pracownika urlopu wypoczynkowego, co dotychczas obligowało pracownika do jego wykorzystania (art.15gc ustawy). Warto wspomnieć o odziaływaniu nadchodzących zmian legislacyjnych na obowiązujące ograniczenie wysokości odpraw odszkodowań oraz innych świadczeń pieniężnych przewidzianych do wypłaty w związku z ustaniem stosunku pracy z uwagi na wystąpienie spadku obrotów gospodarczych (art.15gd ustawy), a także możność wypowiedzenia przez strony umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy lub innych umów cywilnoprawnych (art.15gf ustawy). Należy mieć na uwadze, że wskazane powyżej regulacje ustawodawca wprowadził wyłącznie na „okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii”.

Z przyjemnością informujemy, że JLSW będzie uczestniczyć w tegorocznym Legal Netlink Alliance’s Global Meeting w Paryżu, które odbędzie się w dniach 15-18 czerwca.

To niezwykła okazja do spotkanie przyjaciół i partnerów z branży, które ma na celu wzmocnienie wspólnych wartości i uczenie się od siebie nawzajem. Obecnych będzie 35 firm z 20 krajów.

Od 10 lat nasza firma jest członkiem Legal Netlink Alliance. Cieszymy się z bogatej wymiany doświadczeń, wspólnych projektów i współpracy na rzecz naszych klientów.

JLSW będzie reprezentowane przez Mecenasa Tomasza Janaszczyka.

W dniu 27 kwietnia 2023 r. Prezydent podpisał Ustawę zmieniającą ustawę o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej. Nowelizacja wdraża do polskiego porządku prawnego przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko.

Celem nowelizacji jest wprowadzenie systemowych rozwiązań zmierzających do zmniejszenia wpływu odpadów powstających z produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, produktów wykonanych z oksydegradowalnych tworzyw sztucznych oraz narzędzi połowowych zawierających tworzywa sztuczne. Rozwiązania te będą nakładały szereg obowiązków m.in. na przedsiębiorców:

• wprowadzających do obrotu produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych lub autoryzowanych przedstawicieli,
• wprowadzających narzędzia połowowe zawierające tworzywa sztuczne,
• prowadzących jednostkę handlu detalicznego, jednostkę handlu hurtowego lub jednostkę gastronomiczną, w których są oferowane produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, pakujących i oferujących – za pomocą urządzenia vendingowego, w tym umieszczonego także w miejscach innych niż jednostki handlu detalicznego, jednostki handlu hurtowego lub jednostki gastronomiczne – napoje lub żywność w produktach jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych,
• przedsiębiorców prowadzących portowe urządzenia do odbioru odpadów lub przedsiębiorców prowadzących inne równoważne systemy zbierania.

Wśród obowiązków nakładanych na ww. przedsiębiorców należy zwrócić uwagę na kilka, których skutki będą dla nas odczuwalne tj.:

• obowiązywać będzie zakaz wprowadzania do obrotu produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz wyrobów wykonanych z oksydegradowalnych tworzyw sztucznych, takich jak: patyczki higieniczne, sztućce, talerze, słomki, mieszadełka do napojów, patyczki mocowane do balonów oraz mechanizmy tych patyczków, pojemniki na żywność oraz pojemniki i kubki na napoje wykonane z polistyrenu ekspandowanego. Zakaz ten obowiązuje od dnia 24 maja 2023 r. natomiast produkty, które zostały wprowadzone do obrotu przed tą datą mogą być sprzedawane albo przekazywane nieodpłatnie nabywcom na terytorium kraju lub wykorzystane na użytek własny do wyczerpania zapasów tych produktów wyrobów;
• przedsiębiorcy od 1 stycznia 2024 r. będą mieli obowiązek pobierania opłaty, za oferowanie nabywcom produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, takich jak kubki na napoje i pojemniki na żywność;
• od 1 lipca 2024 r. przedsiębiorcy zobowiązani będą także do zapewnienia w dostępności opakowań alternatywnych z materiału podlegającego biodegradacji albo materiału wielorazowego użytku;
• wprowadzony zostanie obowiązek oznaczania produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, takich jak: podpaski higieniczne, tampony, aplikatory do tamponów, chusteczki nawilżane, wyroby tytoniowe z filtrami i filtry sprzedawane do używania łącznie z wyrobami tytoniowymi oraz kubki na napoje, widocznym, czytelnym i nieusuwalnym oznakowaniem (na opakowaniu produktu lub na samym produkcie) informującym o niewłaściwych metodach wyrzucania oraz szkodliwym wpływie na środowisko naturalne tych produktów. Rozwiązanie to  obowiązuje od 24 maja 2023 r. natomiast produkty, które zostały wprowadzone do obrotu bez wymaganego oznakowania przed tą datą mogą być sprzedawane albo przekazywane nieodpłatnie nabywcom na terytorium kraju lub wykorzystane na użytek własny do wyczerpania zapasów tych produktów.

Rada Europy w dniu 28 marca 2023 r. przyjęła rozporządzenie, które będzie zakazywało sprzedaży nowych samochodów z silnikami spalinowymi (benzynowymi i diesla) w krajach Unii Europejskiej. Zakaz ten obowiązywać będzie od 2035 r., natomiast wyjątkiem od tego zakazu objęte zostaną pojazdy napędzane neutralnym pod względem emisji dwutlenku węgla e-paliwem.

Wymaga jednak podkreślenia, że przyjęte przez Unię Europejską rozporządzenie pozwala dalej korzystać z aut spalinowych poprzez poruszanie się nimi i sprzedaż ich używanych egzemplarzy, natomiast jeżeli ktoś zdecyduje się po 2035 r. zakupić nowy samochód to do wyboru będzie miał jedynie auta elektryczne i wodorowe.

Wprowadzenie takiego zakazu wnika z przyjętego w lipcu 2021 r. przez Komisję Europejską pakietu „Fit for 55%” (Gotowi na 55). Pakiet ten stanowi zestaw wzajemnie powiązanych wniosków, które łącznie mają zapewnić realizację ambitnej polityki klimatycznej Unii Europejskiej poprzez redukcję emisji gazów cieplarnianych o co najmniej 55% do 2030 r. Rozporządzenie Unii Europejskiej o redukcji emisji CO2 dla nowych samochodów osobowych i dostawczych to jeden z wielu aktów przedmiotowego pakietu.

Polski rząd mając na uwadze zmiany klimatyczne oraz coraz większe zainteresowanie pojazdami nisko i zeroemisyjnymi na zachodzie, wprowadził szereg przywilejów i korzyści dla posiadaczy takich samochodów tj.:

• możliwość skorzystania z dofinansowania na zakup nowego samochodu elektrycznego (do 27 tys. zł dla osób fizycznych i do 70 tys. zł dla przedsiębiorców),
• zwolnienie z akcyzy,
• większe limity amortyzacyjne,
• możliwość bezpłatnego parkowania w miastach (na podstawie lokalnych przepisów),
• poruszanie się pasem ruchu dla autobusów wytyczonym w celu usprawnienia transportu miejskiego, który spowalniają zatory drogowe tj. buspasem (do 2025 r.).

Udogodnienia takie nie zostały wprowadzone tylko w celu wynagradzania posiadaczy elektrycznych aut za przyczynianie się do zmniejszenia emisji CO2, ale mają również zachęcać obywateli do zakupu takich pojazdów w przyszłości.

W najnowszym wydaniu prestiżowego rankingu „The Legal 500 Europe, Middle East & Africa 2023” opublikowanym w dniu 12 kwietnia 2023 roku ponownie wyróżniono Kancelarię JLSW.

Kancelaria JLSW w 2023 roku została po raz szósty zarekomendowana jako specjalista w zakresie prawa budowlanego. Zespół zyskał uznanie za wieloletnie doświadczenie w sektorze zamówień publicznych, reprezentację klientów w postępowaniach sądowych oraz doradztwo z zakresu realizacji znaczących inwestycji budowlanych.

The Legal 500 wyróżnia podmioty oferujące usługi prawne spośród ponad 80 państw świata. Ranking przedstawia obiektywną, niezależną opinię na temat wiodących kancelarii prawnych i indywidualnych prawników z poszczególnych obszarów geograficznych.

Tegoroczna edycja The Legal 500 stanowi najbardziej wszechstronny przewodnik, gdyż uczestniczyło w niej ponad 15 000 firm prawniczych i blisko 40 000 indywidualnych praktyków (wzrost o 7% w porównaniu z 2020 r.).

W zestawieniu prezentowane są najbardziej aktualne dane dotyczące sytuacji na rynku usług prawniczych, co zapewnia klientom wybór rzetelnej i innowacyjnej obsługi prawnej.

To właśnie doświadczenie, zweryfikowane recenzje klientów, progresywne rozwiązania oraz zaangażowanie w realizację projektów z różnorodnych obszarów prawa zapewniają Kancelarii JLSW wielokrotną klasyfikację jako wiodącej firmy prawniczej w międzynarodowym rankingu The Legal 500.

Więcej informacji na temat rankingu znajdą Państwo na stronie internetowej:

The Legal 500

W najbliższym czasie do Kodeksu pracy zostaną implementowane dwie dyrektywy:

• Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1152 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy w Unii Europejskiej oraz
• Dyrektywa Paramentu Europejskiego i rady (UE) 2019/1158 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów (tzw. dyrektywa work-life balance).

Ustawa zmieniająca, wprowadzająca do polskiego prawa założenia ww. dyrektyw  została podpisana przez prezydenta w dniu 24 marca 2023 r., czekamy na publikacje w Dzienniku Ustaw.

Implementacja dyrektyw będzie wiązała się z pojawieniem się w polskim prawie nowych uprawnień pracowniczych. W efekcie powyższego, pracodawców czeka szereg wyzwań, związanych z koniecznością wprowadzenia i dostosowania się do zmian powszechnie obowiązujących przepisów prawa pracy.

W artykule tym chcielibyśmy nieco przybliżyć Państwu wybrane, najważniejsze założenia Dyrektyw, wprowadzone do Kodeksu Pracy:

Zmiany w urlopach: 

Urlop rodzicielski:

• Indywidualne prawo do urlopu rodzicielskiego, niezależne od pozostawania matki dziecka w zatrudnieniu (ubezpieczeniu) w dniu porodu;
• Każdemu z rodziców dziecka przyznane będzie wyłączne prawo do 9 tygodni urlopu rodzicielskiego;
• Urlop rodzicielski będzie udzielany każdorazowo albo nie więcej niż w 5 częściach, nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6. rok życia;
• Prawa tego nie będzie można przenieść z jednego rodzica na drugiego;
• Ustalona zostanie wysokość zasiłku macierzyńskiego za cały okres urlopu rodzicielskiego na poziomie 70% podstawy wymiaru zasiłku – co istotne, wskazane uprawnienie będzie dotyczyło również ojców.

Urlop opiekuńczy:

• Nowym uprawnieniem przyznanym pracownikom będzie dodatkowy urlop opiekuńczy;
• Pracownik będzie mógł skorzystać z bezpłatnego urlopu opiekuńczego w wymiarze 5 dni w roku kalendarzowym;
• Z urlopu będzie można skorzystać, aby zapewnić osobistą opiekę lub wsparcie osobie będącej krewnym (tj. synowi, córce, matce, ojcu lub małżonkowi lub pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym, która wymaga opieki lub wsparcia z poważnych względów medycznych);
• Za czas tego urlopu nie będzie przysługiwało wynagrodzenie.

Siła wyższa:

• W prawie pracy pojawi się możliwość skorzystania przez pracownika ze zwolnienia od pracy z powodu działania siły wyższej;
• Zwolnienie będzie można wykorzystać w pilnych sprawach rodzinnych, tj. spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli w związku z tym wydarzeniem będzie niezbędna natychmiastowa obecność pracownika;
• Zwolnienie będzie przysługiwać w wymiarze 2 dni albo 16 godzin w roku kalendarzowym;
• W okresie tego zwolnienia pracownik zachowa prawo do wynagrodzenia w wysokości połowy wynagrodzenia.

Pozostałe istotne zmiany: 

• Pracownik wychowujący dziecko do lat 8 nie będzie mógł, bez wyrażenia zgody, być zatrudniony w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy oraz być delegowanym poza stałe miejsce wykonywania pracy.
• Pracownik wychowujący dziecko do lat 8 lub zajmujący się niesamodzielnymi członkami rodziny, może złożyć wniosek o zastosowanie elastycznej organizacji pracy Wniosek o elastyczną organizację czasu pracy pracownik może złożyć nie później niż na 21 dni przed planowaną datą rozpoczęcia świadczenia pracy z uwzględnieniem elastycznej organizacji czasu pracy. Pracodawca powinien uzasadnić powody, dla których odmówi pracownikowi skorzystania z elastycznej formy pracy. Elastyczna organizacja pracy będzie polegać na:
• pracy zdalnej,
• zastosowaniu systemu przerywanego czasu pracy,
• zastosowaniu systemu skróconego tygodnia pracy,
• zastosowaniu weekendowego systemu pracy,
• zastosowaniu indywidualnego rozkładu czasu pracy,
• różnych godzinach rozpoczynania pracy,
• obniżeniu wymiaru czasu pracy.
• Pracownikom przysługiwać będą także dwie dodatkowe przerwy, które będą wliczane do czasu pracy.  Pracownik będzie miał prawo do drugiej przerwy, jeżeli dobowy wymiar pracy pracownika jest dłuższy niż 9 godzin pracy oraz trzeciej przerwy, jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika jest dłuższy niż 16 godzin. Obie przerwy powinny trwać nie krócej niż 15 minut każda.
• Nowe prawo gwarantuje pracownikowi, że nie będzie mógł w jakimkolwiek stopniu być traktowany w sposób niekorzystny przez pracodawcę lub nie będą mogły być względem niego wyciągane jakiekolwiek konsekwencje z powodu skorzystania z uprawnień przysługujących na podstawie Kodeksu pracy.
• Pisemna informacja o warunkach zatrudnienia, wręczana pracownikowi w ciągu pierwszych siedmiu dni zatrudnienia, zostanie rozszerzona m.in. o informację dotyczącą prawa do szkoleń, długości płatnego urlopu przysługującego pracownikowi etc. Będzie to dotyczyć także pracownika wysyłanego do pracy do państwa UE lub państwa trzeciego oraz pracownika delegowanego.

Organizacja C40 Cities, której członkiem jest między innymi Warszawa, jest siecią największych miast na świecie zaangażowanych w szczególności w walkę ze zmianami klimatycznymi. Zapewnia swoim członkom możliwość współpracy, wymianę wiedzy oraz prowadzenie działań mających na celu zapobieżenie zmianom klimatu.

Mając na uwadze jeden z najważniejszych problemów ówczesnego świata – globalne ocieplenie, organizacja C40 Cities zleciła naukowcom z University of Leeds przygotowanie raportu, który zawierał ocenę wpływu konsumpcji w miastach na emisję gazów cieplarnianych, a także wskazywał na działania, które są konieczne, aby miasta redukowały emisję tych gazów zgodnie z przyjętymi umowami międzynarodowymi. Z opracowanego przez naukowców raportu („The Future of Urban Consumption in a 1.5°c World) wynika, iż w celu zmniejszenia do 2030 roku emisji gazów cieplarnianych o połowę, należy wprowadzić ekstremalne działania w sześciu dziedzinach, które mają największy wpływ na emisję. Dziedzinami tymi są:

• budownictwo i infrastruktura miejska,
• żywność,
• transport prywatny,
• przemysł odzieżowy,
• sprzęt elektroniczny,
• transport lotniczy.

Przedstawione w raporcie przez naukowców rekomendacje nie są jednak wiążące, a ich wdrożenie zależy każdorazowo od decyzji miast należących do stowarzyszenia C40 Cities. Raport wskazuje na możliwe do podjęcia działania mające na celu zapobieżenie zmianom klimatu, bo to właśnie największe światowe metropolie są głównymi emitentami gazów cieplarnianych. Podkreślenia również wymaga, że w przypadku, gdy dane miasto należące do organizacji C40 Cities wdroży przedmiotowe rekomendacje, to jakiekolwiek ograniczenia będą obowiązywały tylko w granicach tego miasta.

Cele opisane przez naukowców w raporcie dzielą się na dwie kategorie tj. progresywne będące celami przejściowymi, które prowadzić końcowo mają do ambitnych, które określane są jako docelowe, czyli ostateczne.

W przypadku żywności raport zawiera następujące rekomendacje:

• w wariancie progresywnym zalecono ograniczenie rocznego spożycia mięsa na jedną osobę do 16 kg lub całkowite wykluczenie mięsa z diety w bardziej ambitnym wariancie,
• w wariancie progresywnym zalecono ograniczenie rocznego spożycia nabiału na jedną osobę do 90 kg lub w bardziej ambitnym wariancie całkowite jego wykluczenie,
• w wariancie zarówno progresywnym jak i ambitnym zalecono ograniczenie spożycia do 2,5 tys. kalorii dziennie.

Naukowcy wskazali, że w przypadku zmiany nawyków żywieniowych zgodnie z zawartymi w omawianym raporcie zaleceniami – zgodnie z ustalonymi progresywnymi celami, emisje w tej dziedzinie mogłyby zostać zmniejszone o 51% w latach 2017-2050. Przyjęcie ambitnego wariantu umożliwiłoby dodatkowe 9% redukcji.

W przypadku przemysłu odzieżowego i włókienniczego, który odgrywa obecnie znaczną rolę w gospodarce światowej, rekomendacje w progresywnym wariancie przewidują ograniczenie możliwości kupna nowych sztuk ubrań do 8 sztuk rocznie. Bardziej radykalny wariant zakłada, iż każdy powinien ograniczyć się do zakupu 3 sztuk ubrań rocznie.

Z kolei w przypadku transportu lotniczego zaleca się wprowadzenie ograniczenia podróży do jednego lotu raz na dwa lata (tj. jednego celu w dwie strony, maksymalnie 1500 km). W bardziej ambitnym wariancie podróż samolotem w dwie strony powinna odbywać się tylko raz na trzy lata.

Rekomendacje dotyczące transportu odnoszą się również do sfery prywatnej. Zgodnie z raportem, w wariancie progresywnym liczba posiadanych samochodów powinna zostać zmniejszona do 190 na 1000 osób. W przypadku wariantu ambitnego przewidywane jest całkowite wykluczenie posiadania samochodów.

Raport zawiera również zalecenia dotyczące sprzętów elektronicznych i urządzeń gospodarstwa domowego, z uwagi na znaczny wzrost zapotrzebowania na te produkty w ciągu ostatnich kilku dziesięcioleci. Rekomendacje w przedmiotowej dziedzinie przewidują, zarówno w wariancie progresywnym jak i ambitnym, wydłużenie żywotności laptopów oraz innych podobnych urządzeń elektronicznych do 7 lat.

W przypadku budownictwa i infrastruktury naukowcy wskazali, iż w celu redukcji emisji gazów cieplarnianych należy zmniejszyć w szczególności zużycie stali o 20%, a cementu o 32%. Ambitny wariant zakłada, że zmniejszenie zużycia powinno wynosić 35% w przypadku stali oraz 56% w przypadku cementu.