Nowelizacja w sprawie zniesienia zakazu eksmisji

Chcielibyśmy przedstawić Państwu istotne zmiany dotyczące eksmisji, które zostały wprowadzone w ostatnim czasie. Mogą one mieć kluczowe znaczenie w szczególności dla zarządców nieruchomości i właścicieli lokali.

W dniu 14 kwietnia 2022 r. została ogłoszona nowelizacja ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (ustawa z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2022 r. poz. 830, dalej jako: „specustawa”). Znosi ona zakaz eksmisji i ograniczenia licytacji nieruchomości, usprawnia nadawanie numeru PESEL, wprowadza nowe formy wsparcia oraz rozszerza pojęcie obywatela Ukrainy. Nowelizacja ta ma więc istotne znaczenie nie tylko dla obywateli Ukrainy, ale także m.in. dla wierzycieli, których dłużnicy zajmują lokale bez tytułu prawnego.

Do tej pory obowiązywał całkowity zakaz eksmisji wprowadzony w art. 15zzu ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.). Zgodnie z nim, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 nie wykonywało się tytułów wykonawczych nakazujących opróżnienie lokalu mieszkalnego.

W związku z tym nie było ważne, że lokator nie płaci czynszu czy też w ogóle nie posiada tytułu prawnego do lokalu – w trakcie epidemii koronawirusa nie można było nikogo eksmitować. Przepis ten nie dotyczył co prawda sytuacji użyczenia budynku lub jego części obywatelom Ukrainy w celach mieszkalnych, na podstawie art. 68 specustawy. W tym przypadku można było wyjątkowo dokonać eksmisji lokatorów.

Najnowsza nowelizacja wprowadza jednak kompleksowe zniesienie zakazu eksmisji. Został on uchylony w art. 20 specustawy, który wszedł w życie 15 kwietnia 2022 r. Przepisy covidowe nie będą więc od tej pory chronić zadłużonych lokatorów zajmujących lokale bez tytułu prawnego. Wobec tego można już przystępować do realizacji wyroków sądowych orzekających eksmisję. Trzeba jednak zauważyć, że z uwagi na znaczną liczbę wykwaterowań w najbliższym okresie, komornicy będą mieć dużo spraw, a są ograniczeni czasowo.

Kolejną zmianą, którą wdraża nowelizacja jest uchylenie ograniczenia licytacji nieruchomości w sytuacji, gdy dłużnik w niej zamieszkuje. Zmiana dotyczy Kodeksu postępowania cywilnego, a konkretnie art. 9521 § 5 KPC. Przed nowelizacją przepisy covidowe wprowadziły zakaz licytacji lokalu mieszkalnego lub nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym, jeżeli służyły zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych dłużnika. Specustawa znosi jednak powyższe ograniczenia i uchyla art. 9521 § 5 KPC. Zmiana ta weszła w życie z mocą wsteczną, czyli obowiązuje od 24 lutego 2022 r.

W najbliższym czasie można więc przystępować nie tylko do eksmisji, ale także do licytacji nieruchomości dłużników, nawet gdy służy ona do celów mieszkalnych.

The Legal 500 2022

W najnowszym wydaniu prestiżowego rankingu „The Legal 500 Europe, Middle East & Africa 2022″ z 11 kwietnia 2022 r. po raz kolejny została wyróżniona Kancelaria JLSW. Firmy prawnicze oraz indywidualni prawnicy z ponad 80 krajów Europy, w tym z Polski, są klasyfikowani w różnych kategoriach. Kancelaria JLSW w roku 2022 jest rekomendowana w obszarze prawa budowlanego.

Kancelaria JLSW została wybrana jako specjalista z zakresu prawa budowlanego i zamówień publicznych. JLSW działa po stronie kupującego i dostawcy zleceń, co oznacza, że wśród naszych klientów znajdują się m.in. wykonawcy robót budowlanych, firmy z sektora energetycznego i architekci.

The Legal 500 to prestiżowy, międzynarodowy ranking kilku tysięcy kancelarii prawnych. Od ponad 30 lat, na podstawie dogłębnej, merytorycznej analizy przeprowadzonych projektów oraz opinii klientów, co roku wyłania i rekomenduje najlepszych specjalistów z ponad 20 dziedzin prawa i 150 jurysdykcji.

Chcąc znaleźć się w klasyfikacji, firma opisuje swoje osiągnięcia z ostatniego roku i przedstawia listę kontaktów do osób, które na podstawie doświadczenia ze współpracy z tego okresu mogą udzielić kancelarii rekomendacji. Ranking wyróżnia kancelarie, które zapewniają najbardziej profesjonalne i innowacyjne porady klientom na całym świecie.

Korzystanie z kompleksowego programu badań aktualizowanego każdego roku pozwala The Legal 500 na bardzo dokładne odzwierciedlenie aktualnej sytuacji na rynku usług prawniczych w danym kraju i w poszczególnej dziedzinie. Ranking stanowi więc wiarygodne źródło informacji o profesjonalnych i godnych zaufania specjalistach.

Więcej informacji o rankingu znajdą Państwo na stronie internetowej:

The Legal 500

Nowelizacja Kodeksu Spółek Handlowych – grupy spółek i wiążące polecenia

W nawiązaniu do poprzedniego artykułu, który pojawił się na naszej stronie w dniu 13 kwietnia 2022 r., chcielibyśmy tym razem szerzej omówić zagadnienia dotyczące grupy spółek i wiążącego polecenia.

Nowelizacja wdraża do Kodeksu spółek handlowych (dalej jako: „KSH”) definicję grupy spółek w art. 4 § 1 pkt 51. Definiuje się ją jako spółkę dominującą i spółkę albo spółki zależne, będące spółkami kapitałowymi, kierujące się zgodnie z uchwałą o uczestnictwie w grupie spółek wspólną strategią w celu realizacji wspólnego interesu (interes grupy spółek), uzasadniającą sprawowanie przez spółkę dominującą jednolitego kierownictwa nad spółką zależną albo spółkami zależnymi.

W związku z powyższym zmianie ulega również definicja spółki dominującej, która po wejściu w życie nowelizacji będzie rozumiana jako spółka handlowa wywierająca decydujący wpływ na działalność spółki kapitałowej zależnej albo spółdzielni zależnej, w szczególności przez zawarcie między spółką dominującą a spółką zależną umowy przewidującej zarządzanie spółką zależną lub przekazywanie zysku przez taką spółkę.

Nowe regulacje precyzują podstawy do kierowania się przez spółki z grupy spółek wspólną strategią gospodarczą. Jak wskazano w uzasadnieniu do nowelizacji, zmierza to do umożliwienia spółce dominującej wykonywania jednolitego kierownictwa nad spółkami zależnymi. W związku z tym kluczowym pojęciem regulacji będzie „interes grupy”, który to obok interesu spółki ma być brany pod uwagę przy działaniach spółki dominującej oraz zależnej, o ile nie będzie to zmierzać do pokrzywdzenia wierzycieli lub wspólników/akcjonariuszy mniejszościowych spółki zależnej.

Przepisy Działu IV wprowadzą szczegółowe regulacje dotyczące uczestnictwa w grupie spółek. Przede wszystkim zarówno uczestnictwo w grupie spółek, jak i wskazanie spółki dominującej będzie wymagało podjęcia uchwały przez zgromadzenie wspólników albo walne zgromadzenie spółki zależnej. Te fakty będą musiały zostać ujawnione w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego przez spółkę dominującą i zależną. W przypadku spółek dominujących posiadających siedzibę poza Polską wystarczy ujawnienie powyższych informacji w rejestrze spółki zależnej.

Kluczową zmianą w związku z wdrożeniem grupy spółek jest także wprowadzenie instytucji wiążących poleceń. Spółka dominująca będzie uprawniona do wydawania spółce zależnej uczestniczącej w grupie spółek wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki, jeżeli będą one uzasadnione interesem grupy spółek i nie będą sprzeczne z przepisami szczególnymi. Odnosząc się do wydanego polecenia, zarząd spółki zależnej będzie musiał podjąć uchwałę o jego wykonaniu i poinformować spółkę dominującą o wykonaniu polecenia bądź podjąć uchwałę o odmowie wykonania polecenia i poinformować o tym spółkę dominującą.

 

Nowelizacja przewiduje podjęcie uchwały o odmowie wykonania polecenia przez spółkę zależną w sytuacji, gdy:

  • jego wykonanie doprowadziłoby do niewypłacalności albo zagrożenia niewypłacalnością tej spółki,
  • istnieje uzasadniona obawa, że polecenie jest sprzeczne z interesem tej spółki i wyrządzi jej szkodę, która nie będzie naprawiona przez spółkę dominującą lub inną spółkę zależną uczestniczącą w grupie spółek w okresie dwóch lat od zdarzenia. Ponadto umowa lub statut mogą przewidywać inne przesłanki odmowy.

Projekt wskazuje również wymagania, które musi spełniać wiążące polecenie, tj.:

  • Musi być udzielone w formie pisemnej lub elektronicznej;
  • Musi wskazywać:
    • oczekiwane przez spółkę dominującą zachowanie spółki zależnej w związku z wykonaniem wiążącego polecenia,
    • interes grupy spółek, który uzasadnia wykonanie przez spółkę zależną polecenia spółki dominującej,
    • spodziewane korzyści lub szkody spółki zależnej, które będą następstwem wykonania polecenia spółki dominującej, o ile występują,
    • przewidywany sposób i termin naprawienia spółce zależnej szkody poniesionej w wyniku wykonania polecenia spółki dominującej.

Dodatkowo nowelizacja wprowadza również inne regulacje związane z grupą spółek, m.in.:

  • prawo dostępu spółki dominującej do dokumentów spółki zależnej,
  • prawo wspólników lub wspólników mniejszościowych spółki zależnej w zakresie złożenia wniosku do sądu o wyznaczenie biegłego w celu zbadania rachunkowości i działalności grupy spółek,
  • odpowiedzialność spółki dominującej wobec spółki zależnej za szkodę związaną z wykonaniem wiążącego polecenia, nienaprawioną w terminie wskazanym w wiążącym poleceniu, chyba że nie ponosi winy,
  • odpowiedzialność spółki dominującej wobec wspólników lub akcjonariuszy spółki zależnej za obniżenie wartości przysługującego im udziału albo akcji na skutek wykonania przez spółkę zależną wiążącego polecenia.

Nowelizacja Kodeksu Spółek Handlowych

W dniu 4 kwietnia 2022 r. Prezydent Andrzej Duda podpisał uchwaloną przez Sejm nowelizację Kodeksu spółek handlowych. Nowelizacja ta ma istotne znaczenie dla wszystkich spółek kapitałowych. Zmiany objęte nowelizacją wejdą w życie po upływie sześciu miesięcy od dnia ogłoszenia.

Nowelizacja wdraża do KSH definicję grupy spółek, a w związku z powyższym, zmianie ulega także definicja spółki dominującej. W treści nowouchwalonych przepisów znajdziemy także (dosyć enigmatyczne) pojęcie interesu grupy, a także zasady dotyczące uczestnictwa w grupie spółek i obowiązku notyfikowania tego faktu w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.

Istotną nowinką jest także wprowadzenie instytucji wiążących poleceń, jakie spółka dominująca będzie mogła wydawać spółce zależnej, w związku ze wspomnianym wyżej interesem grupy, jak również przesłanki możliwości odmowy wykonania wiążącego polecenia przez spółkę zależną, a także zasady odpowiedzialności spółki dominującej wobec spółki zależnej za poniesioną szkodę związaną z wykonaniem wiążącego polecenia, nienaprawioną w terminie wskazanym w wiążącym poleceniu.

W założeniu ustawodawcy, nowe regulacje zmierzają do umożliwienia spółce dominującej wykonywania jednolitego kierownictwa nad spółkami zależnymi.

Ponadto, znowelizowane przepisy obejmują również modyfikację ustawowych zasad odpowiedzialności członków rad nadzorczych oraz zarządów spółek kapitałowych. Ustawa wprowadza zasadę business judgment rule – biznesowej oceny sytuacji. W założeniu, powyższa zasada wyłącza odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną spółce w wyniku decyzji organów, które okazały się błędne, o ile były one podejmowane w granicach uzasadnionego ryzyka biznesowego w oparciu o adekwatne do okoliczności informacje.

Nowelizacja konkretyzuje także obowiązki rad nadzorczych, do których będą należały:

  • ocena sprawozdań z działalności spółki oraz sprawozdania finansowego za ubiegły rok obrotowy w zakresie ich zgodności z księgami i dokumentami, jak i ze stanem faktycznym,
  • ocena wniosków zarządu dotyczących podziału zysku albo pokrycia straty,
  • sporządzanie oraz składanie zgromadzeniu wspólników lub walnemu zgromadzeniu akcjonariuszy corocznego sprawozdania z wyników oceny, o których mowa wyżej, oraz sprawozdania z działalności rady nadzorczej za ubiegły rok obrotowy (sprawozdanie rady nadzorczej).

W celu rzetelnego wykonywania ww. obowiązków, rady nadzorcze zyskają prawo dostępu do wszystkich dokumentów spółki, dokonywania rewizji stanu majątku jej majątku, a także będą uprawnione do żądania składania wiążących wyjaśnień od członków zarządu, prokurentów oraz osób zatrudnionych w spółce lub współpracujących ze spółką.

Co więcej, rady nadzorcze w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością i spółkach akcyjnych uzyskają prawo ustanawiania doraźnych lub stałych komitetów rady nadzorczej; novum stanowi także instytucja doradcy rady nadzorczej.

Nowelizacja przewiduje także narzędzie przymusowego wykupu (squeeze out), na podstawie którego spółka zależna będzie mogła żądać od spółki dominującej wykupienia udziałów albo akcji wspólników albo akcjonariuszy mniejszościowych (reprezentujących nie więcej niż 10% kapitału zakładowego), jeżeli posiada ona bezpośrednio co najmniej 90% kapitału zakładowego spółki zależnej.

Zmiany objęte nowelizacją obejmują także zasady protokołowania uchwał zarządu, a ponadto zapraszania na posiedzenia rady nadzorczej.

Omawiana nowelizacja Kodeksu spółek handlowych jest jedną z największych i najobszerniejszych zmian tej ustawy od momentu jej uchwalenia. Biorąc pod uwagę jej rozmiary, poszczególne zagadnienia, które zostaną objęte nowelizacją, omówimy obszerniej w kolejnych wpisach.

Zapraszamy do bieżącego śledzenia naszych Aktualności.

Czy obecna sytuacja na Ukrainie i rosnąca inflacja pociągnie za sobą falę wprowadzania zmian do umów w sprawie zamówienia publicznego?

Wojna na Ukrainie wywiera ogromny wpływ na funkcjonowanie wielu dziedzin naszego życia, zarówno prywatnego, jak i tego toczącego się w przestrzeni zawodowej czy publicznej. Przedsiębiorcy już odczuli znaczny wzrost cen produktów, paliw oraz innych surowców, niezbędnych do prowadzenia działalności. Ponadto, przedsiębiorcy zatrudniający ukraińskich pracowników znaleźli się z dnia na dzień w trudnej sytuacji związanej z nagłą ich utratą. Większość zatrudnionych przez polskich przedsiębiorców mężczyzn wróciło bowiem na Ukrainę by bronić swojego kraju.

 

Znaczny wzrost cen, przerwanie łańcucha dostaw surowców  i rosnąca wciąż inflacja generować mogą kolejne problemy np. związane z kwestią rozliczeń oraz dochowaniem terminów realizacji zawartych umów, w szczególności umów o zamówienie publiczne. Umowy takie stawiają bowiem wykonawcom sztywne ramy ich realizacji, a niedochowanie terminu wykonania umowy o zamówienie publiczne wiąże się z naliczaniem niejednokrotnie dotkliwych kar umownych przez zamawiających. Podobnie wygląda kwestia wynagrodzenia wykonawcy zamówienia, który podczas ustalania ceny składanej w postępowaniu oferty, nie brał pod uwagę możliwości tak diametralnej zmiany panującej de facto na całym świecie sytuacji.

 

Kiedy można wprowadzić zmiany do umowy o zamówienie publiczne?

Prawo zamówień publicznych przewiduje możliwość wprowadzania zmian do umowy. Regulację w tym zakresie zawiera art. 455 ustawy – Prawo zamówień publicznych („PZP”) i wylicza okoliczności, w których zmiana umowy jest dopuszczalna i nie wymaga przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie zamówienia.

Strony umowy w sprawie zamówienia publicznego mają możliwość wprowadzenia zmian do umowy w oparciu o klauzule przeglądowe, na co wskazuje art. 455 ust. 1 pkt 1 PZP. Przepis ten zakłada, że treść umowy w sprawie zamówienia publicznego może zostać zmieniona w oparciu o jasne, precyzyjne i jednoznaczne postanowienia umowne, przewidziane w ogłoszeniu o zamówieniu lub dokumentach zamówienia. Postanowienia te muszą określać rodzaj i zakres zmian, a także warunki ich wprowadzenia do umowy. Należy mieć jednak na uwadze, iż postanowienia dotyczące zasad wprowadzania zmian wysokości ceny nie mogą przewidywać takich zmian, które modyfikowałyby ogólny charakter umowy.

Jednakże w obecnej sytuacji, szczególnego znaczenia nabiera art. 455 ust. 1 pkt 4) PZP, który stanowi o możliwości zmiany umowy spowodowanej okolicznościami, których zamawiający, działając z należytą starannością, nie mógł przewidzieć, o ile zmiana nie modyfikuje ogólnego charakteru umowy, a wzrost ceny spowodowany każdą kolejną zmianą nie przekracza 50% wartości pierwotnej umowy.

Przykładowo, chcąc uzasadnić konieczność zmiany umowy w części dotyczącej wynagrodzenia nagłym wzrostem cen paliw, które nastąpiło z chwilą wybuchu wojny na Ukrainie, należy udowodnić, iż wzrost ceny paliwa, stanowiącej jeden z głównych kosztów realizacji zamówienia, był spowodowany okolicznościami, których zamawiający, działając z należytą starannością, nie mógł przewidzieć. Za takie okoliczności uznać można wybuch wojny na Ukrainie oraz wysoką stopę inflacji, które to okoliczności pociągnęły za sobą nagły znaczny wzrost cen paliw.

 

Istotna zmiana umowy o zamówienie publiczne

Wprowadzając zmiany do umowy w sprawie zamówienia publicznego pamiętać jednak trzeba o treści art. 454 PZP, który wprowadza wymóg przeprowadzenia nowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w przypadku istotnej zmiany umowy.

Powołany przepis w ust. 2 wskazuje, jaką zmianę należy uznać za istotną. I tak, „zmiana umowy jest istotna, jeżeli powoduje, że charakter umowy zmienia się w sposób istotny w stosunku do pierwotnej umowy, w szczególności jeżeli zmiana:

  • wprowadza warunki, które gdyby zostały zastosowane w postępowaniu o udzielenie zamówienia, to wzięliby w nim udział lub mogliby wziąć udział inni wykonawcy lub przyjęte zostałyby oferty innej treści;
  • narusza równowagę ekonomiczną stron umowy na korzyść wykonawcy, w sposób nieprzewidziany w pierwotnej umowie;
  • w sposób znaczny rozszerza albo zmniejsza zakres świadczeń i zobowiązań wynikający z umowy;
  • polega na zastąpieniu wykonawcy, któremu zamawiający udzielił zamówienia, nowym wykonawcą w przypadkach innych, niż wskazane w art. 455 ust. 1 pkt 2.”

Możemy spodziewać się, że w najbliższym czasie wykonawcy wnioskować będą do zamawiających o wprowadzenie stosownych zmian do umów o zamówienie publiczne, a zadaniem zamawiających będzie szczegółowa analiza możliwości oraz podstaw do wprowadzenia zmian w umowie, zgodnie z przepisami Prawa zamówień publicznych.

Czy to już koniec piątej fali pandemii? Podsumowanie zniesienia większości obostrzeń i pozostałych regulacji wydanego 25 marca 2022 r. rozporządzenia.

Pierwsze przypadku COVID-19 zostały wykryte w Chinach 17 listopada 2019 roku. Wydarzenie to zapoczątkowało szereg zdarzeń, które doprowadziły w dniu 11 marca 2020 roku do oficjalnego ogłoszenia pandemii przez WHO.

Pierwsze przypadku COVID-19 zostały wykryte w Chinach 17 listopada 2019 roku. Wydarzenie to zapoczątkowało szereg zdarzeń, które doprowadziły w dniu 11 marca 2020 roku do oficjalnego ogłoszenia pandemii przez WHO. Po ponad dwóch latach od wybuchu pandemii Polska na mocy przepisów Rozporządzenia  Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. poz 673) , znosi wiele obostrzeń covidowych, które wprowadzane były w kraju od 10 marca 2020 r.

Poniżej analizujemy główne regulacje ww. rozporządzenia, a w szczególności te, które najbardziej przywracają „starą rzeczywistość”.

 

Zniesienie obowiązku maseczek

Zgodnie z paragrafem 10 omawianego rozporządzenia traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z 25 lutego 2022 r., które do 31 marca 2022 r. nakazywało zakrywanie przy pomocy maseczki ust i nosa m. in. w: środkach publicznego transportu zbiorowego; miejscach ogólnodostępnych; trakcie sprawowania kultu religijnego; szkołach i uczelniach wyższych. Do 30 kwietnia 2022 r. aktualny pozostaje jeszcze obowiązek noszenia maseczek w budynkach, w których prowadzona jest działalność lecznicza oraz w aptekach.

 

Zniesienie obowiązku kierowania na izolacje i kwarantannę z powodu COVID-19

W świetle nowych przepisów osoby odbywające, w dniu wejścia w życie rozporządzenia, kwarantannę, izolację albo izolację w warunkach domowych są obowiązane ją zakończyć. Natomiast osoby, które otrzymają pozytywny wynik testu na obecność COVID-19, będą na zwykłych zasadach przebywać na zwolnieniach lekarskich lub zostaną skierowani na izolację domową na podstawię decyzji lekarza.

 

Kto uznawany jest za osobę zaszczepioną przeciwko COVID-19?

Zgodnie z definicją zawarta w rozporządzeniu osobą zaszczepioną przeciwko COVID-19 jest osoba, której wystawiono ważne zaświadczenie o wykonaniu szczepienia ochronnego przeciwko COVID-19 szczepionką dopuszczoną do obrotu w Unii Europejskiej lub znajdującą się w wykazie odpowiedników szczepionek dopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, prowadzonym przez Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, i upłynęło co najmniej 14 dni od dnia podania szczepionki jednodawkowej albo drugiej dawki szczepionki – w przypadku szczepionek dwudawkowych, a w przypadku kolejnej dawki od dnia podania tej dawki.

 

Sprawa Unijnego cyfrowego zaświadczenia COVID

Przepisy rozporządzenia wskazują dwie formy, za pomocą których możliwe jest wystawienie Unijnego cyfrowego zaświadczenia COVID.

  • w postaci elektronicznej – automatycznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, lub
  • w postaci papierowej – na żądanie osoby, której dane dotyczą, z systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, przez:
    1. podmioty przeprowadzające szczepienia ochronne przeciwko COVID-19,
    2. lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub pielęgniarkę podstawowej opieki zdrowotnej.

 

Przyjazd do Polski spoza strefy Schengen. Zniesienie obowiązku odbycia kwarantanny po przekroczeniu granicy.

Od dnia 28 marca 2022 r. na podstawie przepisów ww. rozporządzenia  zniesione zostają wszelkie ograniczenia w podróżowaniu do Rzeczypospolitej Polskiej, co oznacza, że nie ma już obowiązku:

– legitymowania się podczas przekraczania granicy certyfikatami szczepienia,

– wykonywania testów w kierunku SARS-CoV-2,

– odbywania tzw. kwarantanny przyjazdowej.

 

Zlecenie wykonania testu

Minister Zdrowia Adam Niedzielski ogłosił również, iż od 1 kwietnia 2022 r. zmieniona będzie polityka testowania. Mianowicie zmiana ta będzie polegała na tym, że test darmowy będzie tylko w sytuacji wydania zlecenia lekarskiego na jego wykonanie.

 

Czy to już koniec pandemii?

Minister Zdrowia ogłosił również, iż pomimo zniesienia obostrzeń epidemia się nie zakończyła. Apeluje, żeby obywatele nadal byli ostrożni i odpowiedzialni. Dodatkowo Minister spodziewa się powrotu pandemii jeszcze jesienią, ze względu na fakt, iż jest to czas zwiększonego ryzyka, gdzie wracamy do pomieszczeń zamkniętych. Dlatego w Polsce cały czas ma zostać utrzymywany stan epidemii, który ewentualnie za jakiś czas może zostanie przekształcony w stan zagrożenia epidemicznego.

Udział kancelarii w konferencji „Rynek OZE – trendy, regulacje i praktyczne problemy”. Nowelizacja ustawy o OZE – zmiana systemu rozliczania prosumentów.

W dniach 16-17 lutego 2022 r. odbyła się konferencja online pt. „Rynek OZE – Trendy, Regulacje I Praktyczne Problemy” zorganizowana przez MM Conferences S. A. z siedzibą w Warszawie. Podczas wydarzenia odbył się szereg prelekcji z tematyki związanej z rynkiem odnawialnych źródeł energii

W dniach 16-17 lutego 2022 r. odbyła się konferencja online pt. „Rynek OZE – Trendy, Regulacje I Praktyczne Problemy” zorganizowana przez MM Conferences S. A. z siedzibą w Warszawie. Podczas wydarzenia odbył się szereg prelekcji z tematyki związanej z rynkiem odnawialnych źródeł energii, dotyczących m.in. uwarunkowań prawnych procesu inwestycyjnego OZE, systemu wsparcia dla wytwórców energii OZE, energetyki wiatrowej w Polsce, regulacji prawnych i rozliczenia prosumentów po nowelizacji Ustawy o OZE oraz Prawa energetycznego.

Z ramienia Kancelarii, w wydarzeniu brał udział członek Departamentu Prawa Energetycznego – aplikant radcowski Mateusz Górniaczyk. Przeprowadził on prelekcję stanowiącą przegląd najnowszych i planowanych zmian prawnych na rynku odnawialnych źródeł energii, m.in. w zakresie ustawy o morskich farmach wiatrowych, nowelizacji ustawy OZE dot. ograniczenia obowiązków koncesyjnych w zakresie małych instalacji oraz modyfikacji obecnego systemu prosumpcji, a także nadchodzących zmian legislacyjnych związanych z dostosowaniem prawodawstwa polskiego do regulacji unijnych.

Jedną z istotnych zmian w prawie omówionych w ramach prelekcji, którą chcielibyśmy krótko przybliżyć, jest wprowadzenie przez nowelizację ustawy OZE nowego systemu prosumpcji. W ramach nowego systemu tzw. net-billingu, energia elektryczna wprowadzona przez prosumenta do sieci będzie rozliczana ze sprzedawcą zobowiązanym lub wybranym, według jej wartości rynkowej. Wartość energii będzie określana na podstawie rynkowych notowań energii elektrycznej na rynku dnia następnego. W praktyce, energia sprzedawana przez prosumenta będzie dużo tańsza, niż ta kupowana. Nowy system rozliczeń ma wejść w życie od 1 kwietnia 2022 r. Warto również wspomnieć o wprowadzeniu przez nowelizację instytucji prosumenta wirtualnego energii odnawialnej oraz prosumenta zbiorowego energii odnawialnej, w pierwszym przypadku prosument będzie miał możliwość założenia instalacji OZE na budynku nie należącym do niego, a mimo to produkować energię bezpośrednio na swoje potrzeby, w przypadku prosumentów zbiorowych będzie możliwość założenia instalacji OZE na budynkach wielolokalowych i odliczania nadwyżki wyprodukowanego prądu od rachunków mieszkańców danego budynku. Umożliwi to skorzystanie ze wsparcia dla energetyki prosumenckiej przez grupy odbiorców energii, które dotychczas nie miały takiej możliwości. Należy jednak podkreśli, że w ogólnym ujęciu nowy system będzie mniej korzystny dla nowych prosumentów niż obecny. Zmiany spowodują narażenie prosumentów na większe ryzyko inwestycyjne związane z wydłużeniem okresu zwrotu z wybudowanej instalacje OZE.

Konferencja umożliwiła wymianę poglądów i poruszenie bardzo aktualnych zagadnień oraz problemów stosowania przepisów dot. regulacji rynku OZE. Informacje uzyskane w trakcie wydarzenia przez nasz zespół z pewnością znajdą zastosowanie w trakcie świadczenia kompleksowej obsługi prawnej przez specjalistów z Departamentu Prawa Energetycznego naszej Kancelarii.

Świadczenie pieniężne dla osób przyjmujących obywateli Ukrainy. Zniesienie zakazu eksmisji w przypadku użyczenia i ułatwienia w zawieraniu umów najmu okazjonalnego.

W minioną sobotę Prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Nowe rozwiązania weszły już w życie i co do zasady będą obowiązywać z mocą wsteczną od 24 lutego 2022 r.

W minioną sobotę Prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Nowe rozwiązania weszły już w życie i co do zasady będą obowiązywać z mocą wsteczną od 24 lutego 2022 r. Jak już wcześniej wskazywaliśmy, przepisy ustawy gwarantują wsparcie finansowe dla osób, które przyjmują pod swój dach rodziny z Ukrainy.  15 marca 2022 r. Rada Ministrów wydała rozporządzenie określające maksymalną wysokość świadczenia pieniężnego przysługującego z tytułu zapewnienia zakwaterowania i wyżywienia obywatelom Ukrainy oraz warunki przyznawania tego świadczenia i przedłużania jego wypłaty. Poniżej prezentujemy Państwu podsumowanie wprowadzonych regulacji.

 

Dofinansowanie dla osób przyjmujących ukraińskie rodziny

Przepisy ustawy przewidują, że każdemu podmiotowi, w szczególności osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo domowe, który zapewni zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bezpośrednio z terytorium Ukrainy w związku z prowadzonymi działaniami wojennymi, na jego wniosek, może być przyznane świadczenie pieniężne z tego tytułu.

Świadczenie będzie wypłacane za okres faktycznego zapewniania zakwaterowania i wyżywienia obywatelom Ukrainy, co do zasady maksymalnie przez 60 dni. W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres wypłaty świadczenia za zgodą wojewody może zostać przedłużony. Osoby, które przyjmują obywateli Ukrainy najpierw będą musiały ponieść koszty we własnym zakresie, a dopiero potem otrzymają pieniądze z tytułu świadczenia, albowiem będzie ono wypłacane z dołu.

Wydane rozporządzenie Rady Ministrów potwierdziło wcześniejsze zapewnienia rządzących w zakresie wysokości wsparcia finansowego, które będzie przyznawane w kwocie 40 zł za osobę dziennie.

Kwota świadczenia może zostać podwyższona przez wojewodę w przypadku:

1) zapewniania zakwaterowania i wyżywienia obywatelom Ukrainy przed dniem wejścia w życie specustawy, czyli przed 12 marca 2022 r.,

2) gdy podmiotem zapewniającym zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom Ukrainy jest jednostka organizacyjna, osoba prawna albo przedsiębiorca.

Aby otrzymać wsparcie finansowe należy złożyć odpowiedni wniosek w urzędzie gminy. Wniosek o świadczenie pieniężne za zapewnienie zakwaterowania i wyżywienia obywatelom Ukrainy zawiera:

  1. imię i nazwisko albo nazwę składającego wniosek;
  2. PESEL lub NIP składającego wniosek;
  3. wskazanie okresu, na jaki zapewniono zakwaterowanie oraz liczby osób przyjętych do zakwaterowania;
  4. imię i nazwisko osoby przyjętej do zakwaterowania i PESEL, jeżeli posiada;
  5. oświadczenie składającego wniosek o zapewnieniu zakwaterowania i wyżywienia;
  6. numer rachunku płatniczego, na który wypłacane będzie świadczenie;
  7. oświadczenie składającego wniosek pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, że dane zawarte we wniosku są prawdziwe;
  8. adres miejsca pobytu osób przyjętych na zakwaterowanie;
  9. adres poczty elektronicznej i numer telefonu składającego wniosek;
  10. oświadczenie, że za osobę przyjętą do zakwaterowania na wskazany okres nie wypłacono już świadczenia;
  11. oświadczenie podmiotu składającego wniosek, że za okres wskazany w pkt 3 nie otrzymano dodatkowego wynagrodzenia, w tym za wynajem.

Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, dokładny wzór takiego wniosku. Wniosek ma być rozpatrywany w terminie miesiąca od dnia jego złożenia w urzędzie gminy. Gmina może uzależnić przyznanie lub wypłatę świadczenia od weryfikacji warunków zakwaterowania i wyżywienia. Takiej weryfikacji będą dokonywali upoważnieni pracownicy samorządu. Gmina odmówi świadczenia, gdy we wniosku podano nieprawdę albo jeżeli warunki zakwaterowania i wyżywienia będą zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi.

 

Zniesienie zakazu eksmisji w przypadku użyczenia i ułatwienia w zawieraniu umów najmu okazjonalnego.

Aby zachęcić osoby do użyczania mieszkań obywatelom Ukrainy uciekającym przed wojną, specustawa ukraińska znosi zakaz eksmisji lokatorów, który wprowadziła dwa lata wcześniej specustawa covidowa. Wprowadzona zmiana znosi pandemiczne obostrzenia i ograniczenia, które utrudniały usunięcie lokatora, który odmawia dobrowolnego wyprowadzenia się. Art. 68 specustawy ukraińskiej przewiduje, że w przypadku użyczenia obywatelowi Ukrainy domu lub mieszkania w celu tymczasowego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych do tego użyczenia nie stosuje się przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów ani ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem i zwalczaniem Covid-19. Ww. przepis znosi zatem COVID-owy zakaz eksmisji przy użyczeniu lokalu obywatelowi Ukrainy.

Ponadto ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa wprowadza ułatwienie w zakresie zawierania najmu okazjonalnego. W art. 69 specustawy ukraińskiej mowa jest o tym, że do zawierania umów najmu okazjonalnego lokalu przez najemców będących uchodźcami z Ukrainy nie będzie się stosować przepisów o obowiązku wskazania innego lokalu, w którym najemca będzie mógł zamieszkać po wyegzekwowaniu od niego obowiązku opróżnienia i wydania lokalu zajmowanego na podstawie umowy najmu okazjonalnego.

Projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Łatwiejsza legalizacja pobytu i zapewnienie dostępu do rynku pracy.

Rząd przyjął w tym tygodniu projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Przepisy mają pomóc obywatelom Ukrainy, którzy wjechali do Polski bezpośrednio z terytorium Ukrainy w związku z prowadzonymi działaniami wojennymi.

Rząd przyjął w tym tygodniu projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Przepisy mają pomóc obywatelom Ukrainy, którzy wjechali do Polski bezpośrednio z terytorium Ukrainy w związku z prowadzonymi działaniami wojennymi. Projekt ustawy określa m. in. szczególne zasady zalegalizowania pobytu i powierzenia pracy obywatelom Ukrainy, a także obejmuje regulacje w zakresie kształcenia, wychowania, opieki nad dziećmi i uczniami będącymi obywatelami Ukrainy, czy dostępu obywateli Ukrainy do świadczeń socjalnych i opieki medycznej.

Poniżej analizujemy główne założenia projektu tzw. specustawy ukraińskiej, a w szczególności te które dotyczącą legalizacji pobytu obywateli Ukrainy i zapewnienia im dostępu do rynku pracy, co zdecydowanie ułatwi polskim przedsiębiorcom niesienie pomocy tym osobom m. in. poprzez tworzenie dla nich miejsc pracy.

 

Legalizacja pobytu

Obywatele Ukrainy, którzy opuścili swoją ojczyznę na skutek rosyjskiej agresji w okresie od dnia 24 lutego 2022 r. i którzy deklarują zamiar pozostania na terytorium naszego kraju, będą mogli przebywać w Polsce przez 18 miesięcy. Co ważne ww. okres 18 miesięcy będzie liczony od dnia 24 lutego 2022 r., zatem pobyt ww. obywateli Ukrainy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej będzie uznawany za legalny do dnia 24 lipca 2023 r.

W projekcie ustawy przewidziano także ścieżkę dalszej legalizacji pobytu ww. osób. Obywatelowi Ukrainy, którego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest lub był uznawany za legalny na podstawie ww. przepisów, na jego wniosek będzie udzielane zezwolenie na pobyt czasowy. Będzie ono udzielane jednorazowo na okres 3 lat, licząc od dnia wydania decyzji. Wniosek o udzielenie ww. zezwolenia obywatel Ukrainy będzie mógł złożyć nie wcześniej niż przed upływem 9 miesięcy od dnia wjazdu i nie później niż w okresie 18 miesięcy od dnia 24 lutego 2022 r. Obywatel Ukrainy, któremu zostanie udzielone zezwolenie na pobyt czasowy, będzie uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Polski bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę.

Jeżeli natomiast obywatel Ukrainy w dniu 24 lutego 2022 r.  przebywał już na terytorium Polski na podstawie wizy krajowej, to wówczas legalność takiego pobytu oraz ważność wizy zostaje przedłużona  z mocy prawa do dnia 31 grudnia 2022 r.

Specustawa zakłada ponadto odformalizowaną procedurę umożliwiającą uzyskanie numeru PESEL przez obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski w związku z wojną. Takie rozwiązanie umożliwi  dostęp tym osobom do szeregu usług publicznych, w tym także tych online, bowiem ustawa przewiduje, że wraz z nadaniem numeru PESEL obywatele Ukrainy będą mogli uzyskać także dostęp do profilu zaufanego.

 

Praca

Projekt ustawy przewiduje również ułatwienia w zatrudnianiu obywateli Ukrainy, co z kolei może być istotnym aspektem dla polskich przedsiębiorców. Ukraińcom uciekającym przed wojną ma zostać zagwarantowany dostęp do polskiego rynku pracy oraz możliwość rejestracji w powiatowym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna albo poszukująca pracy.

Aby zatrudnić legalnie przebywającego w naszym kraju obywatela Ukrainy wystarczające będzie, że pracodawca w ciągu 7 dni powiadomi właściwy urząd pracy o powierzeniu pracy takiej osobie. Powiadomienie będzie odbywało się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego – praca.gov.pl.

Ukraińcy, których pobyt w Polsce zostanie zalegalizowany na mocy specustawy lub ustawy o cudzoziemcach, będą mogli także podejmować i wykonywać działalność gospodarczą w naszym kraju, na takich samych zasadach jak obywatele polscy – warunkiem będzie konieczność uzyskania przez taką osobę numeru PESEL.

 

Opieka zdrowotna, edukacja, świadczenia

Specustawa ukraińska obejmuje także wiele innych form pomocy obywatelom Ukrainy. Osobom tym ma zostać zagwarantowany dostęp do opieki medycznej, na podobnych zasadach, co obywatele polscy. Całość ma być finansowana z budżetu państwa, a Narodowy Fundusz Zdrowia ma rozliczać każde świadczenie medyczne dla obywatela Ukrainy udzielone przez publiczną służbę zdrowia. Obywatelom Ukrainy uciekającym przed rosyjską agresją ma być zapewniona także bezpłatna pomoc psychologiczna.

W projekcie ustawy zostały ujęte również rozwiązania, które pozwolą na zapewnienie dostępu do bezpłatnej edukacji dzieciom, młodzieży i studentom będącym obywatelami Ukrainy, objętym przepisami ustawy. Ponadto Ukraińcom ma przysługiwać prawo do świadczeń rodzinnych, wychowawczych, świadczenia „dobry start” czy rodzinnego kapitału opiekuńczego po spełnieniu odpowiednich warunków.

 

Wsparcie dla osób przyjmujących obywateli Ukrainy

Przepisy ustawy gwarantują także wsparcie finansowe dla osób, które przyjmują pod swój dach rodziny z Ukrainy. Zgodnie z projektem każdy podmiot, w szczególności osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe, która zapewni zakwaterowanie i wyżywienie obywatelom Ukrainy uciekającym przed wojną, będzie mogła otrzymać świadczenie na podstawie umowy zawartej z gminą.

Świadczenie to ma być wypłacane maksymalnie przez 60 dni. Okres ten będzie mógł być przedłużony w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Wysokość finansowej pomocy, a także warunki przyznawania świadczenia i przedłużania jego wypłaty określi rozporządzenie Rady Ministrów. Zgodnie z zapowiedziami rządu, wsparcie finansowe ma wynosić 40 zł dziennie (czyli ok. 1200 zł miesięcznie).

Rozwiązania zawarte w specustawie co do zasady miałyby wejść w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw i obowiązywać z mocą wsteczną od 24 lutego 2022 r.

Poniżej znajduje się link do omówionego powyżej projektu:

Projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.

Czy możliwe jest zawieszenie członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością bez upoważnienia zgromadzenia wspólników w umowie spółki?

Miło nam poinformować o niedawnym sukcesie naszej Kancelarii! Mieliśmy możliwość prowadzenia sprawy, o charakterze precedensowym, która zakończyła się uzyskaniem przez naszego Klienta korzystnego wyroku w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały zgromadzenia wspólników spółki z o.o.

Miło nam poinformować o niedawnym sukcesie naszej Kancelarii! Mieliśmy możliwość prowadzenia sprawy, o charakterze precedensowym, która zakończyła się uzyskaniem przez naszego Klienta korzystnego wyroku w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały zgromadzenia wspólników spółki z o.o.

 

Sprawa dotyczyła możliwości zawieszenia członka zarządu spółki z o.o. w sytuacji, gdy umowa spółki nie reguluje takiej kwestii. Powstaje wówczas pytanie czy wspólnicy w ogóle dysponują prawem do zawieszenia członków zarządu.

 

Powyższe zagadnienie nie jest jednoznaczne, gdyż do dzisiaj trwa spór w doktrynie i orzecznictwie. Prezentowane są w tym zakresie dwie wykluczające się interpretacje:

1) zgromadzenie wspólników nie może zawiesić członka zarządu, gdy umowa spółki nie przyznaje mu takiego uprawnienia, ponieważ regulacja spółki z o.o. nie zawiera normy analogicznej do spółki akcyjnej, co należy poczytywać jako świadome działanie ustawodawcy, który w ten sposób nie przyznał ex lege takiego prawa;

2) możliwe jest zawieszenie członka zarządu przez zgromadzenie wspólników, nawet gdy umowa spółki nie przyznaje takiego uprawnienia.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu podzielił drugi z ww. poglądów – prezentowany również przez Kancelarię od początku postępowania, jak również na etapie rekomendowania Klientowi decyzji o podjęciu uchwały w przedmiocie zawieszenia członka zarządu spółki.

Sąd stwierdził, że powyższe stanowisko uzasadnione jest rezultatem wnioskowania a maiori ad minus – jeśli można „więcej”, to tym bardziej można „mniej”. W myśl powyższej zasady, skoro zgromadzenie wspólników może odwołać członka zarządu, to tym bardziej może zawiesić go w czynnościach.  Sąd uzasadnił również swoje zdanie wyjątkowym charakterem regulacji art. 368 § 4 k.s.h. jako wyjątku od ustawowej zasady, zgodnie z którą o składzie osobowym zarządu spółki akcyjnej decyduje rada nadzorcza.