Z dniem 28 czerwca 2025 r. w życie wchodzi ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (dalej jako: „Ustawa o dostępności”).

Przepisy Ustawy o dostępności implementują do polskiego porządku prawnego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/882, zwaną Europejskim aktem o dostępności (EAA). Celem nowych regulacji jest ułatwienie dostępu do różnego rodzaju produktów i usług dla jak najszerszego grona osób, poprzez usunięcie potencjalnych barier w dostępie do nich. Przedsiębiorcy zostaną zobowiązani do stosowania tzw. jednolitych standardów dostępności – zarówno w odniesieniu do produktów, jak i usług cyfrowych. Oznacza to, że przedsiębiorstwa będą musiały projektować strony internetowe, aplikacje mobilne, bankomaty, terminale płatnicze czy e-booki tak, by były czytelne, intuicyjne i dostępne także dla osób z wszelkiego rodzaju niepełnosprawnościami.

Kogo dotyczy Ustawa o dostępności?

Regulacje Ustawy o dostępności znajdują zastosowanie dla dystrybutorów, importerów, producentów, upoważnionych przedstawicieli (tj. osób lub firm, które w imieniu producenta zostały upoważnione do działania na terenie UE) oraz usługodawców.

Wyłączeni spod obowiązku stosowania przedmiotowej ustawy są natomiast mikroprzedsiębiorcy, tj. przedsiębiorcy, którzy w, co najmniej, jednym roku z dwóch ostatnich lat obrotowych spełnili łącznie następujące warunki: zatrudniali średniorocznie mniej niż 10 pracowników oraz osiągali roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro.

Wprowadzane regulacje mają szczególne znaczenie w kontekście stron internetowych przedsiębiorstw oferujących usługi cyfrowe (objętych zakresem zastosowania Ustawy o dostępności).  Zgodnie z regulacjami Ustawy o dostępności, podmioty prowadzące działalność online – zwłaszcza w zakresie handlu elektronicznego – są zobowiązane do dostosowania swoich serwisów internetowych do nowych wymogów.

„Cztery Filary” dostępności.

Aby spełnić wymagania dostępności, przedsiębiorcy powinni uwzględnić następujące kryteria określone w Ustawie o dostępności:

• postrzegalność,
• funkcjonalność,
• zrozumiałość,
• kompatybilność.

Jakie zmiany będą musiały zostać wprowadzone przez przedsiębiorców?

Mając na względzie wskazane powyżej kryteria dostępności, przedsiębiorcy będą zobowiązani m.in. do:

• zapewnienia dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych poprzez dodanie funkcjonalności ułatwiających zapoznanie się z treścią nie tylko za pomocą zmysłu wzroku,
• dostosowania interfejsów użytkownika –poprzez dodanie funkcji takich jak tekst alternatywny, obsługi za pomocą klawiatury czy możliwości zmiany kontrastu,
• zapewnienia przejrzystości i zrozumiałości komunikatów dla użytkowników,
• wprowadzenia elastyczności w interakcjach z użytkownikiem.

Kryteria funkcjonalne – elastyczność w spełnianiu wymagań.

Ustawa o dostępności przewiduje również tzw. kryteria funkcjonalne, które mogą być stosowane zamiast standardowych wymagań, o ile zapewniają równoważny lub wyższy poziom dostępności dla odbiorców ze szczególnymi potrzebami. Dotyczą one chociażby możliwości korzystania z produktów i usług bez zmysłu wzroku/słuchu, obsługi ich bez mowy lub dużej precyzji ruchów oraz unikania bodźców mogących wywołać ataki epilepsji.

Odstępstwa od dostosowania strony internetowej do wymogów dostępności.

Ustawa o dostępności przewiduje możliwość łagodzenia obowiązków, tak aby nie obciążać nieproporcjonalnie przedsiębiorców.

Zgodnie z przepisami Ustawy o dostępności, ustawowe wymagania dostępności mają zastosowanie wyłącznie w zakresie, w jakim zapewnienie zgodności z nimi nie wymaga wprowadzenia zasadniczej zmiany podstawowych właściwości produktu albo usługi oraz nie stanowi dla podmiotu gospodarczego nieproporcjonalnego obciążenia.

Kary dla przedsiębiorców za brak spełnienia wymagań dostępności.

Przedsiębiorcy, którzy nie dostosują swoich usług, w tym stron internetowych, do wymagań dostępności określonych w ustawie, narażają się na nałożenie kar pieniężnych. Zgodnie Ustawą o dostępności, kara pieniężna może zostać nałożona na usługodawcę (np. właściciela strony internetowej) w przypadku:

1. Braku spełnienia wymagań dostępności: Jeśli usługodawca nie zapewni, że oferowane usługi spełniają wymogi dostępności określone w ustawie, może zostać ukarany karą finansową.

1. Niezłożenia wymaganych dokumentów lub informacji: Usługodawca, który nie dostarczy wymaganej dokumentacji lub informacji dotyczących dostępności, bądź dostarczy informacje nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd, również podlega karze.

Kara jest nakładana przez Prezesa Zarządu PFRON lub odpowiedni organ nadzoru rynku, na podstawie decyzji administracyjnej. Wysokość kary zależy od wagi naruszenia, liczby osób dotkniętych niedostosowaniem oraz skali niespełnienia wymagań dostępności.

Zgodnie z Ustawą o dostępności, kara może wynieść do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedni, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, jednak nie może przekroczyć 10% obrotu osiągniętego przez przedsiębiorcę w roku poprzedzającym nałożenie kary.

W przypadku nieuiszczenia kary w terminie, egzekucja następuje zgodnie z przepisami o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Dodatkowo, konsumenci mają prawo złożyć skargę na brak dostępności produktu lub usługi. Nierozpatrzenie skargi zgodnie z określoną w Ustawie o dostępności procedurą może stanowić dodatkowe naruszenie obowiązków przez przedsiębiorcę.

***

Podsumowując, nowe przepisy nakładają na przedsiębiorców istotne obowiązki związane z cyfrową dostępnością produktów i usług. Choć wymagają one dostosowań technicznych i organizacyjnych, w dłuższej perspektywie przynoszą korzyści dla wszystkich użytkowników – tworząc bardziej otwarte, przejrzyste i przyjazne środowisko cyfrowe.

W związku z powyższym, przedsiębiorcy powinni przeprowadzić audyt dostępności, który pozwoli zidentyfikować obszary wymagające poprawy oraz wdrożyć odpowiednie rozwiązania zgodne z Ustawą o dostępności. Jak wskazaliśmy, zgodność z ustawowymi wymogami powinni w szczególności zweryfikować przedsiębiorcy, którzy oferują usługi handlu elektronicznego oraz prowadzą własne serwisy internetowe.

Zachęcamy Państwa do skorzystania z doradztwa naszej Kancelarii w zakresie dostosowania Państwa produktów i usług do wymogów wynikających z nowej Ustawy o dostępności. Oferujemy kompleksowe wsparcie prawne oraz praktyczne wskazówki wdrożeniowe, które pozwolą spełnić ustawowe obowiązki, zminimalizować ryzyko sankcji oraz budować wizerunek firmy odpowiedzialnej społecznie. Wskażemy również Państwu szczegółowe wytyczne i praktyczne porady dotyczące dostosowania prowadzonych przez Państwa stron internetowych do ustawowych wymogów dostępności.